Thợ làm tóc và làm móng: bảo vệ mắt trước hóa chất, bụi mịn

Trả lời nhanh: Thuốc nhuộm, dung dịch tẩy, keo và bụi khi mài móng có thể tiếp xúc mắt theo cách khác nhau. Cách bảo vệ cần dựa vào sản phẩm đang dùng và thao tác thực tế, không chỉ dựa vào mùi mạnh hay yếu.

Điều gì trong công việc có thể ảnh hưởng đến mắt?

Giọt hóa chất bắn trong lúc pha hoặc rửa tóc có thể gây kích ứng; bụi mịn khi mài có thể gây cộm. Một số trường hợp đỏ mắt lặp lại còn liên quan đến thông khí kém hoặc việc đưa tay dính sản phẩm lên mắt. Tự nhỏ thuốc 'chống đỏ' sau mỗi ca có thể che dấu một vấn đề cần đánh giá.

Cách giảm nguy cơ trong ca làm việc

Đọc nhãn và phiếu an toàn của sản phẩm, bố trí thông gió và dùng bảo vệ mắt phù hợp với nguy cơ bắn hoặc bụi. Rửa tay trước khi chạm mặt; không để chai hóa chất mở sát mép bàn. Chuẩn bị nguồn nước rửa mắt dễ tìm. Nếu hóa chất bắn vào mắt, rửa ngay bằng nhiều nước sạch và liên hệ cơ sở y tế, mang thông tin sản phẩm theo.

Nguy cơ khác nhau ở từng công đoạn

Trong tiệm tóc và tiệm móng, nguy cơ với mắt không chỉ từ một chai hóa chất. Bụi khi mài móng, giọt khi pha thuốc nhuộm hoặc dung dịch xử lý, hơi bay trong không gian kín và việc chạm tay dính sản phẩm lên mắt là các tình huống khác nhau. Hãy liệt kê công đoạn nào làm vật liệu văng, ở khoảng cách nào và ai đứng bên cạnh, rồi chọn biện pháp tương ứng. Không phải mọi sản phẩm đều gây cùng tổn thương; nhãn và bảng an toàn của sản phẩm đang dùng là nguồn quan trọng. Người làm ở tiệm nhỏ vẫn cần biết điểm nước sạch để rửa mắt và cách gọi hỗ trợ, không nên nghĩ quy trình này chỉ dành cho nhà máy. Nếu có người liên tục cay mắt cuối ca, đánh giá cả bụi, thông gió, kính bảo vệ và thói quen dụi mắt, không tự chẩn đoán chỉ từ nghề nghiệp.

Bụi mài móng có thể đi đâu?

Bụi phát sinh gần mặt người thợ và khách, đặc biệt khi mắt tập trung sát vùng thao tác. Thu gom bụi tại nguồn bằng thiết bị phù hợp và vệ sinh bề mặt theo quy trình giúp giảm vật liệu phát tán; đừng dùng luồng khí mạnh thổi bụi từ bàn lên mặt. Kính bảo hộ thích hợp cần che vùng mắt mà vẫn nhìn rõ chi tiết nhỏ. Nếu kính mờ hoặc xước làm phải cúi sát hơn, báo thay loại phù hợp thay vì bỏ kính. Rửa tay trước khi tháo kính áp tròng hoặc dụi mắt, vì bụi có thể bám lên găng, dụng cụ và điện thoại. Sau ca, làm sạch bàn, kính và vật dụng theo hướng dẫn để bụi không tích lũy rồi phát tán ở ca sau. Nếu mắt cộm kéo dài, đau, đỏ hoặc nhìn mờ, cần khám để loại trừ dị vật hay tổn thương bề mặt.

Pha và dùng sản phẩm hóa chất

Đọc nhãn để biết cách pha, dùng và xử trí khi sản phẩm bắn vào mắt. Không pha hai chất vì kinh nghiệm truyền miệng, không chuyển sang chai đồ uống và không bỏ nhãn khi chia nhỏ. Đặt bát hoặc chai ở vị trí chắc, rót chậm và giữ mặt tránh hướng bắn. Găng tay phù hợp giúp giảm tiếp xúc da nhưng có thể mang hóa chất lên mắt nếu người thợ vô thức lau mồ hôi hoặc chỉnh kính; cần thay hoặc làm sạch theo quy trình. Kính bảo vệ mắt nên tương thích với khẩu trang và ánh sáng chỗ làm. Khách cũng có thể ở trong vùng giọt bắn, nên cách bố trí ghế, tấm che và thao tác phải tính cho cả hai người. Nếu xảy ra sự cố, bắt đầu rửa mắt bằng nước sạch ngay theo hướng dẫn sản phẩm và tìm trợ giúp y tế; đừng chờ xác định chính xác tên hóa chất rồi mới rửa.

Thông gió và điều kiện nhìn

Không gian tiệm có nhiều người và nhiều thao tác liên tiếp; mùi nồng không phải thước đo duy nhất của nguy cơ, còn một tiệm không có mùi cũng không tự bảo đảm an toàn. Việc chọn hệ thống thông gió cần dựa trên sản phẩm và quy mô công việc, có người chuyên trách tư vấn khi cần. Với mắt, luồng quạt thổi trực tiếp cũng có thể làm khó chịu, nên cần bố trí vừa giảm phát tán vừa không đưa bụi qua mặt người thợ. Đèn đủ sáng và không chói giúp đọc nhãn, phân biệt màu và thao tác chính xác mà không phải cúi gần khách. Khi người làm than mắt khô, ghi xem triệu chứng gắn với công đoạn mài, pha hóa chất hay cả lúc không làm việc. Thay một yếu tố và quan sát trước khi kết luận. Nếu triệu chứng tăng hoặc có đau, cần khám mắt thay vì chỉ đổi sang một loại thuốc nhỏ khác.

Xử lý sự cố và ghi lại sản phẩm

Nếu bột, vụn hoặc chất lỏng vào mắt, dừng thao tác ngay. Với hóa chất, xối rửa sớm theo nhãn và hướng dẫn cấp cứu; tránh dùng dung dịch tự pha để trung hòa. Với vật cắm hoặc va đập mạnh, không tự lấy ra hay ấn lên mắt, cần được khám khẩn. Đừng dụi hoặc để đồng nghiệp dùng que bông kiểm tra sâu. Chụp nhãn sản phẩm, ghi tên, thời điểm tiếp xúc, mắt bị, bước sơ cứu và triệu chứng sau đó để mang đi khám. Người quản lý nên giúp khách hoặc nhân viên đi cơ sở y tế khi cần, đồng thời cất thông tin lô sản phẩm nếu liên quan. Sau sự cố, xem lại chai lọ, hướng thao tác, kính, quạt, vị trí khách và điểm rửa mắt. Việc ghi chép có ích cho phòng ngừa hơn là tìm ai đáng trách. Người bị thương cần theo đúng hướng dẫn tái khám dù triệu chứng ban đầu đã giảm.

Bảo vệ người mới vào nghề

Người học việc có thể bắt chước thao tác nhanh của đồng nghiệp mà chưa biết sản phẩm nào cần bảo vệ mắt. Trước khi giao việc, nên hướng dẫn đọc nhãn, chọn găng và kính, vị trí nước rửa mắt và ai được gọi khi xảy ra sự cố. Cho họ thực hành bố trí bàn mài, chai hóa chất và dụng cụ trước khi có khách, để không phải vừa đoán vừa thao tác trong giờ đông. Kính phải vừa khuôn mặt; một chiếc kính dùng chung xước hoặc bẩn dễ khiến người mới bỏ qua. Dạy cách chạm vào mặt an toàn sau khi tháo găng và rửa tay. Khi họ báo kính mờ hay mắt cay, hãy xem đây là thông tin cải thiện nơi làm việc. Văn hóa hỏi và báo sớm sẽ giúp phòng một sự cố lớn hơn, nhất là khi tiệm thay sản phẩm hoặc thêm dịch vụ mới.

Khách hàng cũng cần được bảo vệ

Một thao tác làm tóc hoặc móng có thể đặt mặt khách ở gần chai dung dịch, bụi hoặc dụng cụ. Hãy bố trí bàn và ghế để hướng rót, phun hoặc mài không thẳng về mắt khách; giải thích trước công đoạn dễ bắn và mời khách giữ vị trí phù hợp. Nếu cần, dùng biện pháp che chắn được cơ sở đánh giá. Khi khách báo cay hoặc có giọt bắn, dừng dịch vụ, sơ cứu theo nhãn sản phẩm và hướng dẫn y tế, không cố hoàn tất để tránh chậm lịch. Ghi sản phẩm đã dùng và thời điểm sự cố, cung cấp thông tin đó cho khách khi đi khám. Việc xin lỗi không thay thế xử trí đúng. Sau sự cố, xem lại hướng thao tác và bàn làm việc để bảo vệ khách tiếp theo. Một quy trình chú ý cả người thợ lẫn khách làm chất lượng dịch vụ tốt hơn và giảm việc bỏ sót người có nguy cơ.

Khi nào cần khám mắt?

Nếu đỏ, đau, cộm, nhìn mờ hoặc sợ sáng sau tiếp xúc, nên được khám; tiếp xúc hóa chất đậm đặc cần xử trí khẩn sau khi bắt đầu rửa. Nếu triệu chứng chỉ xuất hiện trong ca nhưng lặp lại nhiều ngày, hãy ghi lại sản phẩm và thời điểm để bác sĩ đánh giá, không tự quy kết một nguyên nhân duy nhất.

Câu hỏi thường gặp

Đeo kính thời trang khi mài móng đã đủ chưa?

Không mặc nhiên. Cần chọn phương tiện bảo vệ mắt theo bụi hoặc chất lỏng bắn, độ ôm và quy trình an toàn tại nơi làm việc.

Đọc thêm: bài liên quan trên website bệnh viện.

Nguồn tham khảo

Nguồn chuyên môn chính (truy cập 01/10/2026). Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế khám và chỉ định trực tiếp.